Türkiye’de Kaplıcalar ve Yer Altı Kaynak Suları

Türkiye’nin jeolojik yapısına bağlı olarak birçok yerde ılıca, kaplıca ya da çermik adı verilen çok sayıda sıcak su kaynağı vardır. Türkiye’nin oluşumu Dördüncü Jeolojik zamanda tamamlandığı için, yer kabuğunda kırık ve çatlaklar çok yaygındır. Bu kırık ve çatlak hatlarının çok olduğu dağlık alanlar ile volkanik bölgelerin çevresinde, sıcak su kaynakları ile maden sularının bulunması bir rastlantı değildir. Türkiye’de sıcak sulardan bir kısmı, magmadan ayrışan su buharının kırık ve çatlakları takip ederek yeryüzüne ulaşması ve havayla ilk temas etmesiyle oluşan genç sulardır. Bunlardan bir kısmı da yer altı sularının derinlere sızarak burada ısınması ve tekrar yeryüzüne çıkmasıyla oluşur. Sıcaklıkları 20 -97 derece arasında değişen bu sular, yerin derinliklerinden geldikleri için yıl boyunca sıcaklık değişimlerine pek uğramazlar.
Türkiye’deki kaplıcaların kimyasal bileşimleri de çok çeşitlidir. Çeşitli derecelerde radyoaktiviteleri bulunan bu sularda, iyonlar halinde madensel tuzlar bulunur. Bu nedenle kaplıcalarımız, sağlık turizmi açısından büyük değer taşır. Ayrıca içinde bol miktarda mineral içeren maden suları da Türkiye’de yaygındır.

Güney Marmara Kaplıcaları
Yalova ve Bursa’da bulunan kaplıcalar, Güney Marmara bölgesi kaplıcalarının en tanınmışlarıdır. Yalova kaplıcaları Türkiye’nin ilk modern termal tesisleridir. Atatürk zamanından modern hale getirilmiş, sonraki dönemlerde daha da geliştirilmiştir. Yalova kaplıcalarının romatizma ve benzeri hastalıklara iyi geldiği,içme kürlerinde kullanıldığında ise bazı sindirim hastalıklarında etkili olduğu kabul edilmektedir. Otel, motel ve termal tesisleriyle burası, önemli kaplıca turizmi merkezlerimizden biridir.
Bursa kaplıcalarının bir kısmı, şehir merkezindeki Çekirge semtindedir. Diğerleri Bursa çevresindedir. İnegöl ve Mustafa Kemalpaşa’daki kaplıcaları bunların başlıcalarıdır. Bursa’nın Tahtaköprü bucağına bağlı Çitli Köyü’nde de maden suyu kaynağı bulunmaktadır.
Güney Marmara’daki diğer kaplıcalar, Balıkesir ve Çanakkale’dedir. Balıkesir’in Gönen ilçesindeki kaplıcalar, gelişmiş ulaşım sistemi, modern tesisleri ve birçok hastalığa iyi gelen yüksek radyoaktiviteli sularıyla Türkiye çapından önem kazanmıştır. Balıkesir’deki diğer kaplıcalar; Balya (Dağ Ilıcası), Burhaniye, Edremit, Susurluk ve Havran’dadır. Çanakkale’de başta Kestanbul, Çan, Külcüler’de olmak üzere çok sayıda kaplıca vardır.
Batı ve Güneybatı Anadolu Kaplıcaları
Türkiye’nin batı ve güneydoğusunda da kaplıcalar yaygındır. Ege Bölgesi’nde kırık hatların fazla olması, bölge yer şekillerinin büyük bir kısmının çökme ve yükselmelerle oluşması kaplıca ve ılıcaların yaygın olmasına neden olmuştur.
Denizli’de Pamukkale ilr Karahayıt kaplıcaları bulunmaktadır. Gölemez’de Kavakbaşı’nda ve Sarayköy’de ılıcalar vardır.
İzmir’de Balçova, Çeşme’de Şifne oldukça tanınmıştır. Bergama’da kaplıcalar ile Manisa’daki Alaşehir maden suyu ve kaplıcası, Salihli ve Turgutlu’daki kaplıcalar bu yöredeki diğer önemli kaplıcalardır.
Aydın ilinde de birçok kaplıca vardır. Bunlardan moor (cocluk) tipindeki kaynayan çamurlar, çamur tedavisinde önemli bir yere sahiptir.
Güneybatıdaki kaplıcalardan en önemlileri Muğla’daki kaplıcalar ve Köyceğiz Gölü kenarındaki Sultaniye Kaplıcası, Türkiye’de radyoaktivitesi en yüksek şifalı sudur. Köyceğiz Dalyan’daki çamur kaplıcası, büyük bir turistik önem kazanmıştır.
İç Batı Anadolu Kaplıcaları ve Maden Suları
İç Ege, kaplıca ve maden sularının en önemli merkesi Afyon’dur. Sandıklı’nın kaplıca ve çamurlu banyoları bu yörede oldukça tanınmıştır. Türkiye’nin en ünlü maden suları da Afyon’dadır.
Kütahya’da Yoncalı kaplıcaları oldukçaünlüdür. Geniş bir bölgeden kaynağını alan Yoncalı kaplıcalarının en önemli özelliği, şifalı çamurlardan oluşmasıdır. Gediz ilçesindeki Murat Dağı kaplıcaları, Tavşanlı ve Sİmavb’daki kaplıcalarda tanınmıştır.
Güney Anadolu Kaplıcaları ve Maden Suları
Akeniz ve Güneydoğu Anadolu’daki kaplıcalar da diğer bölgelerde olduğu gibi kırık ve çatlak hatları boyunca sıralanmıştır. İçel’de Mersin içmesi, Tarsus’un Akçakovalı ve Taşbükü içmeleri ile Mut kaplıcalarıdır. Hatay’da Erzin içmesi ve Başlamış kaplıca ve içmesi ile Reyhanlı kaplıcası güneydeki en önemli kaplıca ve içmelerdir.
Diğer Kaplıcalar
Yukarıda saydıklarımız dışında İç ve Doğu Anadolu ile Kuzey Anadolu’da da birçok kaplıca bulunmaktadır.
Eskişehir merkezinde kaplıcalar çok fazladır. Çehir merkezindeki bu sıcak sulardan çeşitli amaçlarla yararlanılmaktadır. Ayrıca Sakarya Ilıcası, Laçin ve Adahisar içmeleri de diğer önemli şifalı sulardır. Ankara çevresindeki başlıca kaplıcalar; Kızılcahamam, Ayaş ve Haymana’dadır.
Konya, Aksaray, Kayseri, Niğde, Kırşehir, Yozgat, Sivas (balıklı Çermik) İç Anadolu’da diğer önemli kaplıcaların bulunduğu yerlerdir.
Bolu’da Büyük ve Küçük Bolu kaplıcaları, Ömerler Maden suyu, Tokat’ta Sulusaray, Çorum’da Mecitözü ve Figani, Kuzey Anadolu’daki diğer ünlü kaplıcalardır.
Malatya’da, Darende ve Balaban içmesi, Diyarbakır’ın Çermik Kaplıcası, Mardin Midyat’taki kaplıca, güneydoğudaki en önemli kaplıcalardır.
Doğu Anadolu’daki başlıca kaplıcalar; Erzurum (Ilıca, Dumlu, Pasinler), Bingöl (Kös), Siiirt (Sağlarca) ve Ağrı (Diyadin) ilerindedir.

Yorum Yap

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir